Hurda kombinin değeri içindeki ana eşanjörün cinsine (bakır, paslanmaz ya da alüminyum), pirinç hidrolik gruba, pompa motoruna ve cihazın eksiksiz olmasına bağlıdır. Bakır eşanjörlü eski bir hermetik kombi, aynı ağırlıktaki yoğuşmalı bir kombiden genellikle daha iyi değer alır. Gaz bağlantısını mutlaka yetkili servis sökmelidir.
Kombi değiştirenlerin ilk sorusu genellikle şudur: "Eskisini ne yapayım, hurdacı ne kadar verir?" Cevap tek bir rakam değildir. İki kombi dışarıdan aynı görünse de içleri çok farklı olabilir. Bu yazıda bir kombinin içinde hangi metallerin bulunduğunu, değeri neyin belirlediğini ve kombinizi hurdaya nasıl hazırlayacağınızı anlatıyoruz.
Kombinin içinde neler var?
Duvar tipi bir kombi, kapağı açıldığında şu ana parçalardan oluşur:
- Ana (birincil) eşanjör: Brülörün ısıttığı suyun dolaştığı bölümdür. Eski hermetik ve bacalı kombilerde çoğunlukla bakırdır. Yoğuşmalı kombilerde ise genellikle paslanmaz çelik ya da alüminyum alaşımıdır.
- Plakalı (ikincil) eşanjör: Kullanım suyunu ısıtır. Bakır lehimli ince paslanmaz plakalardan oluşur.
- Hidrolik grup ve üç yollu vana: Çoğunlukla pirinç, bazı modellerde kompozit plastiktir.
- Sirkülasyon pompası: İçinde bakır sargılı küçük bir motor bulunur.
- Fan motoru: Hermetik ve yoğuşmalı kombilerde bulunur. O da bakır sargılıdır.
- Gaz valfi: Gövdesi genellikle alüminyum döküm, içi küçük bobinlidir.
- Genleşme tankı ve şase: Sac, yani demirdir.
- Elektronik kart, kablolar, borular: Bakır ve paslanmaz boru bağlantıları ile küçük bir kart.
Bir duvar kombisi modeline göre yaklaşık 30–45 kg gelir. Bu ağırlığın büyük kısmı sac şase ve tanktır. Değerli kısmı ise eşanjör, pirinç parçalar ve motorlardır.
Hurda kombinin değerini ne belirler?
1. Eşanjörün cinsi: Fiyat farkının en büyük kaynağıdır. Bakır eşanjör, kombinin içindeki en kıymetli parçadır. Paslanmaz ya da alüminyum eşanjörlü yoğuşmalı kombilerde bu katkı daha düşüktür. 2. Eksiksiz olması: Pompası, fanı ya da eşanjörü sökülmüş bir kombi yalnızca sac ve plastik olarak değerlendirilir. 3. Hidrolik grubun malzemesi: Pirinç hidrolik grup, plastik olandan daha fazla değer katar. 4. Temizlik: İçinde su kalmış, kireç ve tortuyla dolu bir cihaz kantarda ağır gelir ama bu fazla ağırlık değer taşımaz. Çoğu hurdacı bunu hesaba katar. 5. Miktar: Tek kombi ile bir sitenin kazan dairesinden çıkan on kombi farklı planlanır.
Hurdacılar kombiyi genellikle bütün hâlde, beyaz eşya grubu içinde değerlendirir. Güncel değerler için beyaz eşya hurda fiyatları sayfamızdaki "Kombi ve şofben" satırına bakabilirsiniz.
Yoğuşmalı kombi ile eski kombi arasındaki fark
"Yeni kombi daha pahalıydı, hurdası da daha değerli olur" diye düşünmek yaygın bir yanılgıdır. Yoğuşmalı kombiler verimli olmak için yoğuşan suya dayanıklı eşanjör kullanır. Bu eşanjör de çoğunlukla paslanmaz ya da alüminyumdur. Hurdacı açısından bakıldığında, 15–20 yıllık bakır eşanjörlü bir hermetik kombi, birkaç yıllık arızalı bir yoğuşmalı kombiden daha fazla bakır içerebilir.
Kendi cihazınızı tanımak için etiketine bakın. Üzerinde "condensing", "yoğuşmalı" ya da "kondens" yazıyorsa cihazınız yoğuşmalıdır.
Kombiyi parçalayıp ayrı satmak mantıklı mı?
Eşanjörü söküp bakır olarak, hidrolik grubu sarı olarak ayrı vermek ilk bakışta cazip görünür. Ancak:
- Kombinin içi dar, vidalar kireçli ve paslıdır. Sökmek zaman alır.
- Eşanjörün üzerindeki izolasyon, lehim ve bağlantı parçaları temizlenmeden "temiz bakır" sayılmaz.
- Gaz devresine ait parçaları sökmek tehlikelidir.
Tek bir ev kombisi için bütün hâlde vermek çoğu zaman daha pratiktir. Kazan dairesi yenileyen site yönetimleri ya da tesisatçılar gibi düzenli ve çok sayıda cihazı olanlar için ayrıştırma ayrıca konuşulabilir.
Kombiyi hurdaya hazırlarken
- Gaz bağlantısını yetkili servis sökmeli: Doğalgaz bağlantısını kendiniz sökmeyin. Yeni kombiyi takan servis, eskisini genellikle zaten söker.
- Suyunu boşaltın: Tahliye vanasından devredeki suyu boşaltın. Cihaz hem hafifler hem de taşırken su akıtmaz.
- Elektriği kesin: Fişini ya da sigortasını kapatın.
- Bağlantı ağızlarını kapatın: Kalan tortunun dökülmemesi için ağızları bantlayın.
- Fotoğraf çekin: Ön kapağı açık hâlde ve etiketiyle birlikte fotoğraflayın. Eşanjörün görüldüğü bir kare, değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Diğer ev cihazlarının hazırlığı için beyaz eşya hurdası nasıl hazırlanır yazımıza da bakabilirsiniz.
Şofben ve termosifon da aynı mantıkla mı değerlendirilir?
Benzer bir mantıkla değerlendirilir. Gazlı şofbenlerin ısı eşanjörü de çoğunlukla bakırdır. Elektrikli termosifonlarda ise değer, sac gövde, emaye tank ve bakır-pirinç bağlantılardan gelir. Bu cihazlar da kombi gibi bütün hâlde ve boşaltılmış olarak verilmelidir.
Bursa'da hurda kombi için
Hurdacı Polat olarak Bursa'nın 17 ilçesinden kombi, şofben ve kazan dairesi hurdası taleplerini değerlendiriyoruz. Kombinizin fotoğrafını, modelini ve bulunduğu katı WhatsApp'tan gönderin, birlikte planlayalım. Her gün 08:00–22:00 arasında 0535 055 16 51 numarasından ulaşabilirsiniz. Ayrıntılar için beyaz eşya hurda alımı sayfamıza göz atın.
Bu konuda en çok sorulanlar
Hurda kombi kilo ile mi, adetle mi değerlendirilir?
Çoğunlukla bütün cihaz olarak, beyaz eşya grubu içinde değerlendirilir. Değeri belirleyen asıl unsur içindeki eşanjör ve motorlardır.
Yoğuşmalı kombinin hurdası neden daha düşük değer alabiliyor?
Çünkü yoğuşmalı kombilerin eşanjörü çoğunlukla paslanmaz ya da alüminyumdur. Eski kombilerdeki bakır eşanjör daha değerlidir.
Kombiyi kendim sökebilir miyim?
Gaz bağlantısını sökmek yetkili servisin işidir. Elektrik ve su bağlantısını kapatabilir, suyunu boşaltabilirsiniz.
Pompası sökülmüş kombi alınır mı?
Değerlendirilir, ancak eksik parça değeri düşürür. Pompa ve fan bakır sargılı motor içerdiği için eksiksiz cihaz daha iyi değer alır.
Kombinin içindeki suyu boşaltmam gerekir mi?
Evet. Su ve tortu kantarda ağırlık yapar ama değer taşımaz. Boşaltılmış cihaz hem daha kolay taşınır hem de daha doğru tartılır.